Κοχύλια

Η αυταπάτη έχει δύο ουσιώδεις μορφές: την ελπίδα και την ανάμνηση. Η πρώτη ανήκει στον νέο η δεύτερη στον ενήλικα. Κίρκεγκωρ Όσο πιο νέος τόσο μεγαλύτερο θα είναι το κομμάτι των ελπίδων και όσο περνάει ο χρόνος τόσο θα αυξάνονται οι αναμνήσεις και θα μειώνονται οι προσδοκίες. Φαντάζομαι πως στη μέση ηλικία θα υπάρχει μια ισορροπία ανάμεσα στα δύο. Ο Κίρκεγκωρ μιλάει για αυταπάτες. Ίσως γιατί τόσο οι ελπίδες όσο και οι αναμνήσεις είναι έξω από το τώρα, ανήκουν σε άλλες χρονικές στιγμές. Κι αν η ελπίδα είναι αυτή που μας κινεί προς το μέλλον και η ανάμνηση είναι ο απολογισμός της μέχρι τώρα ζωής μας, και αν είναι και τα δύο αυταπάτες, τι μας μένει; Το φευγαλέο "τώρα" που δεν είναι παρά ένα κινούμενο σημείο; Ούτε σε αυτό μπορεί ο άνθρωπος να κρατηθεί. Καθόλου παράξενο που ο Κίρκεγκωρ καταλήγει στην πίστη. Αλλά ποια πίστη;

«Ω, εσείς βαθυστόχαστοι δάσκαλοι της απλότητας, δεν θα ήταν άραγε δυνατόν να βρει κανείς τη στιγμή μιλώντας; Όχι, μόνο σιωπώντας βρίσκει κανείς τη στιγμή. Όταν κάποιος μιλά, έστω για να πει μία και μόνη λέξη, χάνει τη στιγμή – η στιγμή είναι μόνο στη σιωπή. Επειδή οι άνθρωποι δεν μπορούν να σωπάσουν σπάνια αναγνωρίζουν πότε είναι η στιγμή και πως να την αξιοποιήσουν σωστά. Δεν μπορεί να σιωπήσει και να περιμένει, γι αυτό και η στιγμή δεν έρχεται ποτέ α΄ αυτόν. Δεν μπορεί να σιωπήσει γι αυτό και δεν αντιλαμβάνεται την στιγμή ακόμα και παρουσιαστεί μπροστά του. Αν και γεμάτη νόημα, η στιγμή δεν προειδοποιεί με κάποιο μήνυμα για την έλευση της. Έρχεται πολύ ξαφνικά, όταν έρχεται. Ούτε έρχεται με θόρυβο και με φωνές, όσο μεγάλη σημασία και αν έχει το μήνυμα που φέρνει. Όχι, έρχεται απαλά, με βήμα πιο ελαφρύ από το ελαφρύτερο πάτημα οποιουδήποτε πλάσματος καθώς έρχεται με το ελαφρύ βήμα του ξαφνικού. Συνεπώς πρέπει κανείς να είναι απολύτως σιωπηλός για να νιώσει πως «τώρα εί...

"O,τι έχει κανείς αγαπήσει με αυταπάρνηση και έχει λατρέψει με νεανικό ενθουσιασμό, ό,τι έχει κανείς διατηρήσει ως μυστικό και αινιγματικό θησαυρό μέσα στα κατάβαθα της ψυχής του, ό,τι έχει κανείς κρύψει βαθιά μέσα στην καρδιά του, τούτο είναι κάτι που το προσεγγίζει με μια ιδιότυπη συστολή, με ανάμικτα συναισθήματα, γνωρίζοντας ότι απώτατος σκοπός είναι να προσπαθήσει να το κατανοήσει. Ό,τι έχεις καταφέρει να μάθεις σιγά σιγά, σαν το πουλί που μαζεύει κάθε μικρό σπόρο, πιο ευτυχισμένο με κάθε μικρό κομμάτι απ΄ότι με όλα τα υπόλοιπα πράγματα του κόσμου˙ ό,τι έχει συλλάβει το ευαίσθητο αφτί, μέσα στη μοναξιά του μεγάλου πλήθους, απαρατήρητο στη μυστική κρυψώνα του˙ ό,τι έχει βουτήξει το άπληστο αφτί, πάντοτε ανικανοποίητο, και ό,τι έχει κρύψει το μοναχικό αφτί, πάντοτε ανασφαλές, αυτό που η πιο γλυκιά του ηχώ δεν έχει ποτέ προδώσει την ανύστακτη αγρύπνια του ευαίσθητου ωτός ˙ ό,τι έχεις ζήσει τη μέρα, και ξαναζήσει τη νύχτα, ό,τι έχει διακόψει τον ύπνο σου και τον έχει κάνει βασαν...